Dit jaar bestaat Eco-Schools 25 jaar! Om dit te vieren gaan we de komende tijd langs bij scholen door heel Nederland die meedoen aan het Eco-Schools programma. We halen mooie en eerlijke verhalen op bij bijzondere scholen. Voor dit verhaal gingen we langs bij basisschool de Geluksvogel in Maastricht.

Voordat de Geluksvogel meedeed met Eco-Schools startte, bestond de school uit twee oude gebouwen en werd er nog weinig gedaan met het thema duurzaamheid. Het nieuwe schoolgebouw is ontworpen in samenwerking met docenten, leerlingen en ouders. Het gebouw is goed geïsoleerd, heeft een CO2 gestuurd ventilatiesysteem en heeft zelfs zonnepanelen op het dak. Ten slotte heeft de school een groen schoolplein, waar leerlingen in aanraking komen met de natuur. Met het nieuwe schoolgebouw zocht de school naar een manier om duurzaamheid ook binnen te school een plek te geven. Vanwege de centrale rol van leerlingen koos de school voor Eco-Schools.

geluksvogel uarchitects 

Bron beeld: UArchitects

Een nieuw schoolgebouw

Op basisschool de Geluksvogel bestaat het Eco-team uit leerlingen uit groep 4 t/m 8, juf Marij, de conciërge en een paar ouders van kinderen. Eens per maand komen zij bij elkaar en om te vergaderen over hoe het gaat en wat ze nog willen doen aan de Eco-Schools thema’s. De thema’s die de Geluksvogel na de Eco-scan heeft gekozen zijn: afval, hygiëne en communicatie. Binnen het thema afval zorgen ze ervoor dat afval gescheiden wordt weggegooid en hun uiteindelijke doel is om een afvalvrije school te worden. Inmiddels hebben ze al gezorgd voor veel minder afval door alle kinderen een bidon te geven om water uit te drinken. Dit heeft al vele pakjes drinken gescheeld. Hieruit volgde automatisch het thema hygiëne, omdat deze bidons regelmatig schoongemaakt moeten worden. Binnenkort gaat het Eco-team een uitstapje maken naar de Hogere Hotelschool die in de wijk van de school staat, om ervaringen uit te wisselen over het omgaan met hygiëne. Op deze manier houdt de Geluksvogel ook verbinding met de wijk. Dit laatste houdt weer verband met het thema communicatie: om de rest van de school en de wijk mee te krijgen in hun duurzame plannen, is het belangrijk om er om een goede manier over te communiceren. De leerlingen doen dit bijvoorbeeld ook door in hun eigen klas een praatje te houden over onderwerpen die tijdens de vergadering besproken zijn om zo alle leerlingen van de school op het goede spoor te krijgen.

Zonnepanelen licht klein

Verschillende reacties

Ouders reageren verschillend. Veel ouders zijn betrokken bij de activiteiten van het Eco-team, anderen zijn niet geïnteresseerd of juist recalcitrant. Bijvoorbeeld bij het invoeren van bidons in plaats van drinkpakjes, kwam weerstand van sommige ouders. Ze gaven aan dat hun kind geen water lust of vonden de bidons niet hygiënisch. Hoe de school omgaat met de weerstand van ouders? ‘Door het gewoon te doen!’ De Geluksvogel doet wel haar best om de ouders zoveel mogelijk te betrekken. Op die manier kunnen de duurzame plannen wel doorgevoerd worden, maar in behapbare stappen.

De kinderen krijgen over het algemeen weinig mee van duurzaamheid van huis uit, waardoor het juist goed is om dit op school aan te leren. De school krijgt te maken met kinderen die frisdrank drinken bij het ontbijt of die thuis nog nooit wortels hebben gegeten. Daarom krijgen de kinderen nu op school ook groente en fruit in de pauze.

Afvalbak 2

Betrokken leerlingen

Hoewel er vanuit ouders soms wat weerstand komt, zijn de leerlingen zelf heel enthousiast! Vooral bij de kinderen in het Eco-team is te merken dat ze groeien in hun taak en dat ze trots zijn op wat ze bereiken. Een leuk voorbeeld hiervan is een jongen uit groep 4, die tijdens de maandelijkse vergadering van het Eco-team niet veel zegt, maar wel duidelijk geniet van wat er gebeurt en het gevoel heeft dat hij iets bijdraagt.

De kinderopvang

In het integraal kindcentrum de Gelukvogel zitten de basisschool en de kinderopvang samen in één gebouw. De kinderopvang is betrokken geweest bij de bouw van het duurzame schoolgebouw. Op dit moment pikt de kinderopvang een graantje mee van de activiteiten van het Eco-team, maar participeert hierin niet. In het basisonderwijs behoort deelnemen aan het Eco-team tot het takenpakket als niet-les gebonden uren, in de kinderopvang is dit niet het geval en zouden medewerkers dit dus in hun eigen tijd moeten doen. Wel scheidt de kinderopvang afval en wordt papier en restafval samen bewaard en opgehaald. In de toekomst hoopt de Geluksvogel dat de kinderopvang ook deel gaat uitmaken van het Eco-team.

Ecoteam geluksvogel

Tip

De ultieme tip van het Eco-team van de Geluksvogel voor andere scholen die met duurzaamheid aan de slag willen gaan? Betrek zo veel mogelijk de leerlingen en laat initiatieven vanuit de leerlingen komen. Kinderen komen zelf met ideeën die aansluiten op hun leefwereld en zo bereik je het meest.