Dit jaar bestaat Eco-Schools 25 jaar! Om dit te vieren gaan we de komende tijd langs bij scholen door heel Nederland die meedoen aan het Eco-Schoolsprogramma. We halen mooie en eerlijke verhalen op bij bijzondere scholen. Voor dit verhaal zijn we langs gegaan bij het Ashram College in Alphen aan den Rijn. Deze school brengt het ‘student-led change’ principe naar een nieuw niveau met hun eigen Green Office.

AshramCollege 2Het Eco-Schools programma is gebaseerd op het principe van student-led change: leerlingen staan centraal in de duurzame veranderingen van de school. Een school die wel erg sterk is in dit principe is het Ashram College. Er zijn wel docenten betrokken bij het Eco-team, maar de leerlingen organiseren de meeste activiteiten zelf. De leerlingen van het Eco-team van deze school runnen een professionele organisatie vanuit hun Green Office: een eigen ruimte in de school, compleet met vergadertafel, meubels en een oneindige verzameling van planten. De meubels zijn gevonden in kringloopwinkels en op straat, de planten gesponsord door familie en vrienden.

Invulling van de thema’s

Het Eco-team heeft gekozen voor de thema’s afval, voeding en communicatie. Als eerste hebben ze de papieren en plastic bekertjes in de lerarenkamer vervangen door mokken waar docenten hun koffie en thee uit kunnen drinken. Verder hebben ze een ‘anti-print wedstrijd’ georganiseerd onder docenten, waarin de verschillende docentensecties strijden om wie er het minst print. Deze twee acties hebben ervoor gezorgd dat er aanzienlijk minder afval is op de school. Ook is het Eco-team bezig om ervoor te zorgen dat de school afval gaat scheiden, maar dit blijkt nog niet zo eenvoudig te zijn: sommige leerlingen gooien het afval niet in de juiste bak en het afval gescheiden laten ophalen blijkt ook lastig. Een concrete oplossing hebben ze nog niet gevonden, maar denken hard na over een vervolg. Voor het thema voeding is het team bezig om ervoor te zorgen dat er meer plantaardige en vegetarische opties in de kantine te verkrijgen zijn. Waar er eerst speciaal gevraagd moest worden om een plantaardig belegd broodje, is dit nu al standaard een van de opties in het assortiment van de kantine. Ten slotte het thema communicatie: verschillende leerlingen zijn door SME (de coördinator van Eco-Schools) opgeleid tot energiecoaches, waardoor ze huiseigenaren in Alphen aan den Rijn kunnen voorlichten over hoe ze zuinig om kunnen gaan met energie. Ook zijn ze bezig met het bouwen van een website, waarvoor ze onder andere artikelen schrijven om anderen te motiveren en inspireren over het thema duurzaamheid.  

Op jonge leeftijd beginnen met lerenAshramCollege 1

De docenten die het Eco-team begeleiden helpen vooral bij het implementeren van duurzaamheid binnen het onderwijs. Zo mogen leerlingen hun verslag voor maatschappijleer nu schrijven over duurzaamheid en wordt bij techniek niet meer alleen de technische kant van een windmolen belicht, maar ook dat een windmolen zorgt voor duurzame energie. De leerlingen van het Eco-team zijn ervan overtuigd dat het belangrijk is om al op jonge leeftijd iets te leren over duurzaamheid. ‘Op de middelbare school begin je je eigen mening te vormen, maar als jij nooit iets over duurzaamheid geleerd hebt, ligt je focus daar niet op. Wanneer het verwerkt wordt in onderwijs, kun je nog steeds je eigen mening vormen, maar kun je deze beter onderbouwen.’ 

De omgeving betrekken

Een actie die laat zien hoe het Eco-team ook de omgeving betrekt bij hun duurzame plannen is de Opschoondag. Dit jaar koos het Eco-team ervoor om de Opschoonactie middenin het centrum van de stad te organiseren. Ze hadden  een kraampje neer gezet waarbij ze het gesprek aangingen met passanten. Iedereen kon aanhaken bij hun actie wanneer en zolang ze wilden. Als mensen even tien minuten door het dorp gingen lopen konden ze de prikker meenemen. Dit was een groot succes. Achteraf kregen ze op Facebook reacties van mensen dat ze het goed vonden dat het Eco-team niet alleen aanwezig was bij de klimaatstakingen, maar ook zelf iets goeds deden door mee te doen aan de Opschoondag. Een ander leuk voorbeeld is dat het Eco-team in samenwerking met Eosta, een distribiteur van biologisch geteelde groente en fruit, op een plek in de stad tegels uit de grond hebben gehaald en hier een boom hebben geplant. Deze guerilla gardening actie werd door de gemeente gesteund: zij  hebben steunpaaltjes rond de boom geplaatst om deze te beschermen. 

Hard werkenAshramCollege 6

Het is per Eco-team verschillend hoeveel tijd ze besteden aan Eco-Schools. Maar het Eco-team van het Ashram college pakt het wel erg serieus aan! Zo maken ze voor elke activiteit een projectplan en hebben ze de taken onderverdeeld in portefeuilles. De leerlingen van het Eco-team zijn zo gemotiveerd dat ze al hun vrije uurtjes in Eco-Schools stoppen. Soms besteden ze wel 20 uur in het weekend aan Eco-Schools! En hun inzet loont. Ze krijgen veel media-aandacht voor de activiteiten die ze organiseren. Zo stonden ze onder andere al meerdere keren in het AD.

Negatieve reacties

Hoewel de leerlingen van de het Eco-team veel positieve reacties ontvangen, krijgen ze natuurlijk ook te maken met mensen die niet enthousiast zijn. Bij de mokkenactie in de lerarenkamer, waren er ook leraren en leerlingen die het afdeden als onzin. Ook zeggen de leerlingen van het Eco-team dat ze merken dat veel andere leerlingen hen stereotyperen als ‘geitenwollensokken, een groepje sukkels die niets beters te doen hebben’. De leerlingen geven echter niet op en blijven doorgaan met hun acties: ‘zo laat je zien dat je daadwerkelijk wat doet’. Bij de training tot energiecoach deed wel een groot deel van de andere leerlingen mee. Daarom is communicatie belangrijk, zegt het Eco-team: ‘zo laat je duurzaamheid leven onder andere leerlingen.’ 

De toekomst

Het gebouw van de school is oud en er zijn plannen voor een nieuw schoolgebouw. Het Eco-team is betrokken bij de bouwplannen, om ervoor te zorgen dat er bij de bouw ook rekening wordt gehouden met duurzaamheid. Op de vraag of de leerlingen verder nog dromen hebben voor de toekomst kwam een verrassend antwoord: hun uiteindelijke droom is dat de school het Eco-team en de Green Office niet meer nodig heeft. Ze hopen dat de duurzame veranderingen dan opgenomen zijn in het DNA van de school. 

TipsAshramCollege 4

De ultieme tip van de leerlingen? De Green Office! ‘Zorg ervoor dat je een fysieke plek hebt in de school waar het Eco-team elkaar altijd kan ontmoeten.’ De leerlingen geven aan dat het hen ontzettend heeft geholpen, omdat ze hier nu ook in pauzes en vrije uren uurtjes vrije tijd bij elkaar komen. Dit heeft er ook voor gezorgd dat ze allemaal vrienden van elkaar zijn geworden. ‘Ik zou echt niet weten wat ik zonder de Green Office zou moeten. Op deze manier is het echt een concept op school en niet zomaar een groepje leerlingen wat bij elkaar komt.’ Doordat alle leerlingen van het Eco-team inmiddels vrienden zijn van elkaar, is het ook gezellig om met elkaar een actie als de Opschoondag te organiseren.

En nu jullie!

Hebben jullie ook een mooi verhaal te vertellen? Stuur dan een mailtje naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.!

Doe ook mee en behaal de Groene Vlag!